د پښتولیکدود

د پښتو ژبې د کره لیک دود په هکله دريمه پرېکړه

=========

په 1337 هـ ش ( 1958 ع ) کال چې د پښتو ټولنې په بلنه د پېښور، او بلوچستان پښتانه ليکوال او پوهان کابل ته د خپلواکۍ د جشن په ورځو کښې راغلي وو، د سنبلې په پنځمه ( د اګست په 27 مه ) د پښتو ليک په باب مجلسونه او اد بي بحثونه شروع شول. وروسته له څو غونډو او ډېرو څېړنو او بحث څخه د ځينو اختلافي موادو په باب دا ډول فيصله صادره شوه:

بېلابېلې بڼې...... پرېکړه شوې بڼې

ځمکه-مځکه – زمکه....... ځمکه

.سيوری-سوری............. سيوری

زمری – مزری – ځمری..... زمری

اخلم-اخلې-اخم،اخی-الم ، الې............ اخلم، اخلې

کښته – ښکته – خکته........کښته

بښل- بښنه =بخښنل= بخښنه ....... بښل-بښنه

پښه – ښپه – خپه........... .............پښه

.ماسپښين-مازپښين-ماپښين.......ماسپښتن

کښلی – ښکل ( د ليکلو اوويستلو په معنا ) کښل

.کوم-کم.........................کوم

کښلی ( ښايست په معنا )... ښکلی

اغږل- اخښل –اخل ...اغږل

ماسخوتن – ماخوستن............. ماسخوتن

نمړۍ-مړۍ-نوړۍ..................نمړۍ

ورځ – روځ ....................... ورځ

زوی، زامن = ځوی، ځامن ......زوی- زامن

موږی – ميږوی.................. موږی.

زېږېدل- -ځېږېدل........................... زېږېدل

لوېشت – ولېشت..................لوېشت – لوېښت

.زغستل – ځغستل............زغستل

ورک – روک ................. ....ورک

زلمی – ځلمی.............. زلمی

خسر – سخر ..................خسر

.سوځل، سېځل = سوزل ، سېزل .........سوځل - سېځل

خوسا – سخا.............خوسا.

خوځېدل – خوزېدل،،،،،،،،،،، خوځېدل

سکروټه – سروټکه – سکوروټه.......سکروټه

.غورځنګ – غور زنګ........ غورځنک

ورور- رور..........ورور

زغمل – ځغمل.............................. زغمل

وروڼه – روڼه............... ......وروڼه

ژرنده – زرنده – جرنده.......... ژرنده

ورورولي – رورولي...........ورورولي

ژبه – زبه – جبه ..........................ژبه

وروسته – روسته – روستو......... وروسته

ژړا – زړا – جړا ...........ژړا

وروستی – روستی.............ورستی

.ژوند – زوند – جوند................ژوند

ژمی – زمی – جمی...............ژمی

اوبدل – اودل – اوبل.........اوبدل - اودل

ژوبل- زوبل –جو بل........ ژوبل

.نښتل – مښتل ................نښتل

خيژي – خېزي – خيجی .....خيژي

.بزرګان، ملکان = بزرګانان – ملکانان ...بزرګان - ملکان

ژۍ – زۍ – جه.............. ژۍ.

وزه – بزه –بيزه ................ وزه

ژور – زور – جور........... ژور

کارغه – قارغه – کارګه.................. کارغه

نژدې – نزدې – نږدې ....... نژدې

ڼ – ڼر.......................... ڼ

لمر – نمر – نور – مر – مير.... .......لمر – نمر.

کجير – قجير............. کجير

نمسی – لمسی – نوسی.......لمسی – نمسی

ټوکه – پړک – چکړې ......ټوکه - پړک

لمونځ – نمونځ – مونځ ............ لمونځ

ټوقه – پړق – چقړی ........چکړې

نمانځنه، لمانځنه – مانځنه......... نمانځنه – لمانځنه

زړۀ – زړه....... زړه

پسرلی- سپرلی ..............پسرلی – سپرلی

تۀ – ته ........................... ته

ږغ – غږ – ژغ................ږغ – غږ

زۀ – زه – ځه..... .......زه

کنځل – ښکنځل ............کنځل – ښکنځل

لوی – لو......... لوی

مينځل – وينځل............مينځل – وينځل

.دوی-دوئ...... دوی

لامده- لانده.................. لامده- لانده

.هغوی – هغوئ.......... هغوی

جينۍ – نجلۍ – جلۍ – جيلۍ.......جينۍ – نجلۍ

.لويديز- لوېديځ – لوئيديز .........لوېديز

لمبر – نمبر.......... لمبر

.وويل – اووئيل ....................وويل

نولس – نونس.............. نونس

.يو، اينده ، يؤ-ا ئينده .............يو - اينده

وېره – بېره – ايره .............وېره

... } ې { ( مجهول يا )

ويبده – بيده – اوده......... ويده

...بې ځايه او د معروفۍ ياء په ځای استعمال نه شي

وياله – بياله – واله......... وياله

.( انجنیر ستانه میر زهیر) Eng. Stanamir Zaheer